مرگ

               ایا مرگ حتمی است ؟

ما اکنون میتوانیم پروسه سالخوردگی یا پیری را کند تر بسازیم ، مگر نمیتوانیم برای سالهای متمادی از مرگ دوری گزینیم

   همچنانیکه از لحاظ دینی به این باور هستیم که : « هرموجود زنده شربت مرگ  را چشیدنی است »،

دانش امروز نیز به  این باور است که انسان بعد از مدتی به فرسودگی سلولها و عدم ادامه تکثیر  و تولید سلول های جدید دچار  میگردد و زمان مرگ فرا میرسد که این مرحله را در بیولوژی هیفلیک لمتد یا ساده تر مرحله عدم تکثیر سلولها می نامند

در حدود یک در پنجم مرگ و میر ما انسانها مرگ ناگهانی است .یا مرگ ناشی از حمله قلبی ،تصادم موترو یا حوادث غیر مترقبه و انی دیگر . مگر مرگ اکثریت ما در حدود ۶۰ فیصد مرگ عادی است که در نتیجه کاهش تدریجی فعالیت ارگانهای وجود رخ میدهد . در این جای شک نیست که طول عمر متوسط انسان طی دهه های اخیر بیشتر وبیشتر گردیده و مردم نسبت به گذشتگان شان سالهای بیشتر عمر می نمایند

از یک لحاظ اگر کمی دقت کنیم امید به زندگی در روی زمین یا بعبارت دیگر طول متوسط عمر در قرن بیستم در مقایسه با گذشته  طور چشمگیر و غیر قابل محاسبه ای افزایش یافته است . چنانچه

طول عمر ،   متوسط یک مر د، در امریکا از ۴۶ سال در سال ۱۹۰۰ ، بیش از صد سال قبل ،به ۷۴ سال در اخیر قرن افزایش یافت و همچنان از یک خانم امریکایی در طی همین زمان از ۴۸ به ۸۰ سال افزایش داشته است . یک خانم که امروز در سنگاپور تولد میگردد میتواند امید وار باشدکه ۸۷  سال عمر نماید ،که البته این عمر بیشتر از دوچند عمریست که مادر بزرگش زندگی نمود .در سراسر جهان عمر متوسط برای مرد ها از ۴۸.۱ سال در ۱۹۵۰ به ۷۰.۵در امروز  رسیده است . همچنان برای خانم ها از ۵۲.۹ به ۷۵.۶ رسیده است . در کشور های رو بر رشد نیز این بهبود  را واضحا مشاهده می نماییم. اگر به ارقام مرگ و میر درصد سال قبل توجه نماییم ،بیشتر از نیمی از مرگ و میر ناشی از بیماری های همه گیر و ساری  چون سرخکان ، کولرا و باصطلاح میراثی و چیچک بوده است

در حالیکه مرگ ومیر ناشی از اینگونه امراض ساری و عفونی و همه گیر هم اکنون در سطح نهایت پایین خویش قرار دارد . ما رقم نهایت پایین توبرکلوز و دیفتری (مشکل تنفسی و گلو ) را بمقایسه  دهه های قبل در کشور هاداریم و در ده کشور رده بالای جهان اصلا از این امراض اثری نیست . مگر جای این امراض ساری را امراض سرطان و شکر گرفته است

اثر بخشی مهم دیگر در جلوگیری امراض ، کشف و استعمال واکسین در سطح جهانی است .در سال ۱۹۲۱ تنها در امریکا در حدود ۲۰۰ هزار تن به مرض دیفتری مبتلا بود٬ مگر در اوایل سالهای دهه هشتاد با تطبیق واکسین، این رقم صرف به سه تن رسید . قبل از تطبیق واکسین سالانه ۲۰ هزار امریکایی به مرض پولیو مبتلا میشد مگر با تطبیق  سراسری واکسین ضد پولیو٬ در دهه ۸۰ این رقم سالانه به ۷ تن رسید

همه این دست اورد ها نتیجه رشد دانش پژشکی بخصوص دانش دارو سازی است . البته در پهلوی معجزه کارایی واکسین ها٬ انتی بیوتیک ها٬ پنسیلین و سایر ادویه اثر گزار ،  بهبود وضع   معیشتی ومسکن ٬دسترسی بهتر مردم به مواد غذایی بهتر و مفید تر اتخاذ روش رندگی بهتر مصرف گوشت ومیوه جات و سبزیجات تازه ، اثر چشمگیری در طول عمر داشته است

مگر بالا رفتن عمرمتوسط با مشکلات های نیز همراه بوده است . تقریبا نیمی از مردم بعد از عمر پنجاه سالگی از درد های مزمن و دوامدار و یا انواع ناتوانی های جسمی رنج میبرند بعبارت دیگر ٬ در حالیکه انسانها در دنیای امروز از لحاظ کمیت طول عمر دست اورد های داشته اند٬مگر از لحاظ بهبود وضعیت صحی و کیفیت زندگی هنوز هم به مشکلات عدیده ای روبرو اند.

مصرف بهداشتی افراد مسن در جامعه خیلی ها بالا است طور مثال در اکثر کشور های اروپایی  ، از جمله انگلیس ،  همچنان ، ایالات متحده نیمی از بستر های شفاخانه ها برای افراد  مسن اختصاص یافته و یک سوم مجموعی ادویه را این سالخوردگان بمصرف میرسانند

احساس ضعف در توانایی وجود٬ از دست دادن نیروی انعطاف پذیری با محیط٬ کاهش مداوم و غیر قابل اجتناب در توانایی ترمیم سلول های بدن ،باعث میشود تا انسان اهسته اهسته به مرحله پیری برسد و این پیری نه تنها دامنگیر  انسانها، بلکه شامل همه انواع     موجودات زنده نیز میگردد

ما اکنون میتوانیم پروسه سالخوردگی یا پیری را کند تر بسازیم ، مگر نمیتوانیم برای سالهای متمادی از مرگ دوری گزینیم. در حالیکه خیلی ها دشوار است بگوییم که چرا پیر میشویم ،مگر میتوان عوامل عمده انرا با استفاده از ارزیابی علمی دانشمندان در ذیل خلاصه نمود

فرسودگی سلولهای بدن یکی از عوامل اثر گزار در تضعیف فعالیت وجود و گزار به پیری است . و در مورد از  فعالیت افتادن سلول های بدن باید گفت که تجربه دانشمند مشهور لیونارد هایفلک نشان داد که:

سلول های بدن انسان که هر لحظه  در حال تجدید و تکثیر شدن اند  و هر ان میتوانند به سلول های جدید منقسیم شوند ،مگر این تکثیر سلول ها ٬در طول فعالیت شان٬ صرف میتواند در حدود ۵۰ بار صورت گیرد و بعد از این حد معین ،سلول های وجود دیگر توان تگثیر را از دست میدهند و با بالا رفتن عمرانسان یا کاملا از تکثیر می افتند و یا میمیرند

یقینا ،زمانیکه انسان پیر میشود اعضا فعال بدن که فعالیت هماهنگ انها برای وجود ما حیات میبخشد ،اهسته اهسته از فعالیت قبلی شان باز میمانند و وظایف شانرا انطویکه لازم است نمیتوانند بخوبی اجرا نمایند . بعنوان مثال:

مثانه انسان خاصیت الاستیکی خویشرا ازدست میدهد٬ جلد انسان قابلیت الاستیکی و کشدار بودن خویش را می بازد و خشک و چرم مانند میشود٬ شریان های خون براحتی شکننده میشوند و کبود رنگ میگردند . سیستم ایمنی بدن نمیتواند بطور دقیق مزاحمت های وارده در بدن را تشخیص دهد و شناسایی نماید و تعداد سلول های که تولید رنگ می نمایند کاهش می یابد. لایه چربی بدن که مستقیما با پوست ارتباط دارد نازک میگردد و از این بابت گرمی وجود افراد مسن به سردی میگراید . زمانیکه به مرحله پیری گام مینهیم مقدار خونی که در هر واحد ضربان قلب به وجود ما رسانده میشود پایین میاید وخون کمتر از قلب به اعضا وجود تان میرسد. چنانچه بعد از سن چهل سالگی حجم خونی که به گرده ها میرسد در هر سال بطور متوسط ۱ فیصد کمتر میشود .پایان

. ریفرینس:کتاب  ،بدن یا جسم ، از نویسنده مشهور انگلیسی ، بل برایسن ، که  عضو اکادمی شاهی بریتانیا است